Meer dan 100 jaar na het eerste speurwerk naar de herkomst van de ‘drakenkiezen’ heeft wetenschap van de menselijke evolutie een grote vlucht gemaakt en kan men nu veel zeggen over de plaats van de Pekingmens in de lange evolutie van de mensheid.

Pekingmens = Homo Erectus

Al in 1938 publiceerden Weidenreich en de anthropoloog Von Koenigswald de stelling dat de Sinanthropus pekinensis en de Pithecanthropus erectus (de ‘Javamens’ in 1891 gevonden door de Nederlander Eugène Dubois op Java) tot dezelfde vroege mensensoort behoorden. Deze stelling is sindsdien door de wetenschappelijke wereld algemeen geaccepteerd.

Gereconstrueerde schedel van de Pekingmens, door Franz Weidenreich. (The American Museum of Natural History in New York)

Onderzoek aan de grote oogst van fossielen uit Zhoukoudian heeft uitgewezen dat de Pekingmens tussen 600.000 en 300.000 jaar geleden in de streek geleefd moet hebben. Tegenwoordig wordt aangenomen dat hij, evenal de Javamens van Dubois, een variant (ondersoort) is, behorend tot de soort Homo erectus. De volledige wetenschappelijke naam, waaronder de Pekingmens nu te boek staat, is Homo erectus pekinensis. Het gereconstrueerde uiterlijk van de Pekingmens (en de andere ondersoorten van Homo erectus) lijkt veel op de moderne mens, maar kleiner en met stevige kaken en opvallende zware bogen boven de wenkbrauwen. Deze wenkbrauwbogen worden beschouwd als een primitief (aapachtig) kenmerk. Waarschijnlijk was hij geheel behaard. De schedelinhoud van de Homo erectus bedroeg ongeveer 900 cc., te vergelijken met een inhoud van ca. 1500 cc. voor de moderne mens (Homo sapiens).

De Pekingmens is uitgestorven, zonder moderne nazaten

De Homo erectus kwam voor in Afrika, waar hij ontstaan is, en op het euraziatische continent. Sinds het einde van de twintigste eeuw wordt door de meeste paleontologen de zogenaamde ‘Out of Africa’-theorie aangehangen, die er kort gezegd op neer komt, dat de Homo erectus uiterlijk ongeveer 100.000 geleden in de hele wereld is uitgestorven en dat deze ongeveer 80.000 tot 60.000 geleden op het euraziatische continent is ‘opgevolgd’ door de moderne Homo sapiens. Homo sapiens is evenals Homo erectus afkomstig van de Oost-Afrikaanse savanne. Deze theorie vindt vooral veel steun sinds de opkomst van het onderzoek aan zogenaamd mitochondriaal DNA. Dit onderzoek heeft uitgewezen dat alle moderne mensen een gemeenschappelijke voorouder ( 'Eva') hebben die ongeveer 80.000 jaar geleden leefde in Afrika. Wat voor Homo erectus in het algemeen geldt, is dus ook van toepassing op de Pekingmens: Hij is dus volgens deze gangbare theorie - bijna 100.000 jaar geleden- uitgestorven zonder nazaten.

Hierboven een vereenvoudigde voorstelling van de verwantschappen van verschillende mensensoorten uit het verleden. Volgens de 'Out of Africa'-theorie is de Homo erectus, waartoe ook de Pekingmens behoorde, niet de voorouder van de moderne mens (Homo sapiens). (GeleDraak.nl, naar Stringer and Andrews 2005, zie literatuuropgave)

Deze conclusie is niet geheel onomstreden, zeker niet in kringen van de tegenwoordige Chinese wetenschappers: Lees verder