Behalve boeddha's, bodhisattva's, Lohans en beschermgoden komen we in het Chinese boeddhistische pantheon regelmatig een aantal andere figuren tegen, op afbeeldingen en beeldhouwkunst, van nogal verschillende pluimage en met soms een bizar uiterlijk. Sommige zijn ze afkomstig uit het hindoeïsme (zoals Yaksa's) of uit het grote reservoir van Chinese legendarische helden, die vaak ook al in het taoïstische pantheon opgenomen zijn (zoals Guan Yu, een van de helden uit de "Roman van drie Koninkrijken").

Een greep uit dit bonte gezelschap:
Yaksa's,
Apsara's,
Guan Yu,
Hellekoningen.

Yaksa's
Yaksa's zijn krijgers oorspronkelijk afkomstig uit het hindoeïsme en met het tantrische boeddhisme in China geïntroduceerd. We herkennen ze als dwergachtige woest uitziende demonen, vaak vertrapt door een meer nobele, maar even schrikwekkend uitziende beschermgod.

De afbeeldingen tonen Yaksa's onder de voeten van de bekende beelden van de Lokapala Vaisravana en de beschermgod Vajpani van het grottentempelcomplex van Longmen (Fengxian-grot)(foto's: Geledraak.nl 2001)

Apsara's
Apsara's zijn hemelse fluitspelers, altijd afgebeeld als zwevende engelen met de dwarsfluit in de handen. Zij vormen vaak groepen, die meestal grotere scenes decoreren.

Afbeeldingen van twee Apsara's. Versiering van een portaal van een van de tempels van het Longmen grottentempel-complex nabij Luoyang (Henan)
(foto: Geledraak.nl 2001)

Guan Yu
Guan Yu, ook wel met een postume naam Guan Di genoemd, was een van de helden uit de 14e eeuwse "Roman van de drie Koninkrijken" (Sanguo zhi yanyi). Volgens het verhaal, dat speelt tijdens de laatste jaren van de Han-dynastie en de periode van de Drie Koninkrijken (Sanguo, 220-265), hield hij er een nogal on-heilig leven op na. Samen met de helden Liu Bei en Zhang Fei zwoor hij "de eed in de perzikboomgaard" om de krijgsheer en usurpator Cao Cao te bestrijden. Hierbij toonde hij zich de edelmoedige strijder, waarvoor hij later werd vereerd. Nadat hij als gevangene was gedood door een andere vijand, Sun Quan, de koning van Wu, bleef zijn lichaam onbegraven achter. Sindsdien doolt zijn geest rond onder mensen. In het taoïsme wordt Guan Yu als god van de oorlog vereerd, in het boeddhisme daarentegen als beschermer van de boeddhistische leer of van het Westerse Paradijs. Over het algemeen wordt hij met een rood hoofd afgebeeld en is hij bovendien voorzien van een grote hellebaard.

Op de afbeelding Guan Yu als romanfiguur;
Uit: "The Romance of the Three Kingdoms (I)"; Chinese Classic Novel Postage Stamps Pictorial. Directorate General of posts Republic of China (Taiwan).