|
Dagboekaantekeningen, deel III / slot :
Jingdezhen
De laatste weken in
Jingdezhen . Het valt nog steeds niet mee om aan te passen aan China. Deadlines
zijn onbekend, prijzen en formaten van besteld werk blijken plotseling
veranderd. Maar China blijft een belevenenis: alleen in Jingdezhen vind je
tuinmuren opgetrokken van wastafels.
'Inmiddels zijn de dagen
omgevlogen en zonder één pauze werk ik nu al weken achter elkaar door.
Zoals ik eerder al schreef is het leven in Jingdezhen hard: alleen maar
werk, er is eigenlijk geen sociaal leven buiten werk. Iedereen werkt tot 11 uur
's avonds en in de ochtend staan ze weer om 8 uur klaar. Zondag of
woensdag, het maakt niet uit; Ik raakte compleet mijn besef van tijd
kwijt.
Ik liep dagen met lijstjes in mijn broekzak om bij te kunnen
houden wat er in welke werkplaats gedaan moest worden. Het kostte heel veel
tijd en energie. Aanpassen aan de Chinese mentaliteit bijvoorbeeld viel niet
echt mee. De mensen werken graag en hard, maar deadlines? Nee, die kennen
ze niet, daar moest ik erg mee om leren gaan omdat ik natuurlijk weer eens
teveel werk in één week had gepland. Ja, mijn Hollandse houding moest hier
drastisch veranderen in een Chinese, hetgeen erg lastig was vooral de laatste
dagen als de tijd gaat dringen. Je moet iedere dag bellen en langsgaan om te
checken of alles goed gaat en volgens plan. Als iemand hier zegt dat hij iets
kan doen in twee dagen, duurt het vaak vijf dagen. Dat zijn dingen die je
hier moet leren.
Spookachtige sfeer Ik heb veel
interessante gesprekken gehad met werknemers, soms met een tolk erbij. De mannen
hier vinden het wel leuk, een buitenlandse in de stad, dat gebeurt niet vaak en
ik ben al met de halve stad bijna verplicht op de foto gegaan. We hebben
veel gepraat over de toekomst van Jingdezhen. De regering houdt de werknemers
aan het werk terwijl fabriek na fabriek hier toch failliet gaat. Er wordt
uitsluitend traditioneel werk gemaakt en de mensen die vernieuwing willen, staan
er alleen voor of zijn afhankelijk van het Westen. Veel mensen komen in de
bouwsector terecht, want op de plaats van de fabrieken worden luxe
flats gebouwd. Je ziet de treurige blik bij sommige mannen: ze hebben
hier hun hele leven in de porselein industrie gewerkt, er is zoveel kennis.
Ze weten niet hoe ze kunnen veranderen omdat alles wordt tegengehouden door de
regering. Enkele maanden geleden was er een keramiekwerkplaats failliet
gegaan en nu is er geen spoor meer van te bekennen. Flat na flat neemt
Jingdezhen over, maar vrijwel geen mens die er woont, onbetaalbaar!.
Het is een bizarre situatie: de regering verschaft enerzijds werk voor
de mensen terwijl de lege flats langzaam een spookachtige sfeer
creëren. China wordt 'modern' , maar de lokale mensen hier kijken met weemoed
toe. Ik had gemixte gevoelens: waarom al die energie in flats bouwe stoppen,
terwijl de porseleinindustrie alle extra steun verdient? Maar ik kan
hier niks veranderen, ik kan alleen samenwerken met de mensen hier. Toch hoop ik
later iets te kunnen doen, bijvoorbeeld mensen die willen moderniseren, meer
betrekken bij het werk dat we in Europa willen maken. Het zet me goed aan
het denken!
Tuinmuren van wastafels Op een vroege
ochtend, voordat ik aan het werk ging, ben ik eens een buitenwijk gaan
verkennen, een wijk waar enkele fabrieken failliet zijn gegaan. De fabrieken
staan er nog, als ruines, en worden bewoond door arme gezinnen die er in
zijn getrokken. Het is fascinerend om te zien hoe hier de overschotten
worden hergebruikt. Een van de fabrieken fabriceerde toiletpotten en wastafels.
De gipsen mallen lagen nog langs de weg en het leek alsof er de dag ervoor nog
gewoon was gewerkt. De fabriek was al maanden verlaten maar lag erbij als een
stilleven, niets was weggehaald. Een groep mannen verzamelde de wastafels op
houten karren en ik ben ze gevolgd om te zien waar ze naartoe gingen. Vlak
buiten de stad, waar de groentetuinen zijn, bouwden de mannen muren om
de tuinen met behulp van honderden wastafels.
In sommige straten
lagen bergen met porseleinresten, één straat was compleet geblokkeerd omdat er
duizenden eetborden lagen, gedumpt, en niemand die erom gaf (zie foto) Ze liggen voor het oprapen. Ik heb veel
dingen gezien: metershoge vazen, borden en nu dus ook wastafels, achtergelaten
voor de liefhebber.
Dagen glijden voorbij en ik werk dagelijks in de studio. Veel dingen gaan
toch steeds weer anders dan gepland en soms worden dingen hier geleverd die
compleet afwijken van mijn bestelling. Andere prijzen of zelfs totaal andere
formaten. Ik ben blij dat ik hier ben om mijn werk zelf te
kunnen sturen. Ik heb alles laten aanleveren in kleivormen, dus nog
ongebakken. Een goede keus, want ik heb alles 70 modellen tot diep in de nacht
weer moeten afwerken omdat ze niet waren glad gemaakt. Als ik ze kant en klaar
had laten aanleveren in glazuur was ik waarschijnlijk erg geschrokken. Nu heb ik
toch het grootste werk zelf gedaan.
De lange dagen werken beginnen na 3
maanden langzaam op te breken en het idee dat ik over enkele weken in Nederland
ben voelt raar maar ook wel goed. Je kan je hier makkelijk geïsoleerd voelen van
de rest van de wereld, geen nieuws, geen tv. Ik heb geen idee wat er in de rest
van de wereld gebeurt laat staan in China.'
Inmiddels waren mijn gipsmallen bij de kleigieterij. Het weer was erg nat de
afgelopen dagen waardoor de klei langzaam droogt, en zo hadden we een week
vertraging. Mijn levering zou vijf dagen later komen, bijna
funest voor mijn planning. Gelukkig heb ik in Nederland de mogelijkheid
mijn werk verder af te ronden. Ik zou half Januari weer vertrekken naar
Shanghai dus moest me ook gaan bezig houden met de vraag hoe ik al mijn werk
naar Nederland vervoerd krijg. Alle testseries van porselein en ook het
officiëlere werk kunnen nooit met mij mee in het vliegtuig. Dus ik heb voor het
eerst in mijn leven een groot krat laten bouwen van 1 kubieke meter. En zo heb
ik kennis gemaakt met de wereld van verschepen.
Ik wilde niet graag voor
verrassingen komen te staan als ik in de haven van Rotterdam mijn krat weer
ophaal. Het hout moet behandeld worden en alles wordt gecontroleerd, je betaalt
aan allerlei tussenpartijen en alles wordt bij de douane weer uitgepakt en
gecheckt, niet echt prettig als je weet dat er breekbaar keramiek in
zit. Ik ben erg benieuwd, over 6 weken sta ik in de haven van Rotterdam om
het weer op te halen.'
 Judith van den Boom, bezig met de afwerking
'De laatste dag in Jingdezhen is aangebroken, mijn reis van 90 dagen zit er
bijna op. De hele dag alles ingepakt en alles 10 keer nagelopen of alles klopte.
Morgen vlieg ik terug naar Shanghai en houd ik een week vakantie waar ik nu toch
erg behoefte aan heb. Ik ga zuid China verkennen waar het 20 graden warmer is en
ik laat de kou van klei en porselein even achter me.
Ik heb hier erg
veel geleerd de afgelopen maanden, in Shanghai de kunst & design
scene in Shanghai verkend, veel gewerkt en vele contacten gelegd met
studio's en ontwerpers en mijn plannen uitgewerkt. Daarna in Jingdezhen mijn
plannen gerealiseerd wat een hele ervaring was en die is dus uiteindelijk
neergelegd in mijn nieuwe wekr, genaamd My Yellow Brick Road
. Het werk is nog niet af. Dat gebeurt eind januari als ik weer in
Nederland ben en dan wordt het klaargemaakt voor expositie. Er
staat nog veel te gebeuren, maar het zal fijn zijn weer om te kunnen schakelen
van een Chinees naar een Nederlands werktempo.
Maar ik kom zeker
terug naar China!. Als ik in het najaar aan mijn Master in Londen ga beginnen
wil ik deze ervaring zeker verder uitwerken en zo, wie weet, opnieuw
in Jingdezhen terechtkomen.
Mijn nieuwe werk zal uitgebreid op mijn website
komen te staan met vermelding van exposities voor de geïnteresseerden.
Laatst gewijzigd op:
15-1-2006
|